Betaine ní ipa rere lórí ikùn àwọn ẹlẹ́dẹ̀ tí a ti já lẹ́nu ọmú, ṣùgbọ́n a sábà máa ń gbàgbé rẹ̀ nígbà tí a bá ń ronú nípa àwọn àfikún oúnjẹ tó ṣeé ṣe láti ṣètìlẹ́yìn fún ìlera ikùn tàbí láti dín àwọn ìṣòro tó ní í ṣe pẹ̀lú ìgbẹ́ gbuuru kù. Fífi betaine kún oúnjẹ fún oúnjẹ lè nípa lórí àwọn ẹranko ní onírúurú ọ̀nà.
Àkọ́kọ́, betaine ní agbára láti fúnni ní methyl group tó lágbára gan-an, pàápàá jùlọ nínú ẹ̀dọ̀ ẹranko. Nítorí ìyípadà àwọn methyl groups tí kò dúró ṣinṣin, ìṣẹ̀dá onírúurú èròjà bíi methionine, carnitine àti creatine ń pọ̀ sí i. Nítorí náà, betaine ní ipa lórí ìṣiṣẹ́ amuaradagba, lipid àti agbára àwọn ẹranko, èyí sì ń mú kí ó ṣeé ṣe láti yí ìṣètò ara òkú padà.
Èkejì, a lè fi betaine kún oúnjẹ gẹ́gẹ́ bí ohun tí ó ń dáàbò bo àwọn ohun alààyè. Betaine ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ohun tí ó ń dáàbò bo àwọn sẹ́ẹ̀lì, ó ń ran àwọn sẹ́ẹ̀lì lọ́wọ́ láti máa ṣe ìwọ́ntúnwọ̀nsì omi àti ìṣiṣẹ́ sẹ́ẹ̀lì, pàápàá jùlọ nígbà tí wọ́n bá ní ìṣòro. Àpẹẹrẹ kan tí a mọ̀ dáadáa ni ipa rere tí betaine ní lórí àwọn ẹranko tí wọ́n ń jìyà ìdààmú ooru.
A ti ṣe àpèjúwe onírúurú ipa rere lórí iṣẹ́ ẹranko gẹ́gẹ́ bí àbájáde àfikún betaine nínú ìrísí anhydrous tàbí hydrochloride. Àpilẹ̀kọ yìí yóò dojúkọ ọ̀pọ̀lọpọ̀ àǹfààní láti lo betaine gẹ́gẹ́ bí àfikún oúnjẹ láti ṣe àtìlẹ́yìn fún ìlera ìfun nínú àwọn ẹlẹ́dẹ̀ tí a ti já lẹ́nu ọmú.
Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìwádìí betaine ti ròyìn ipa tí betaine ní lórí bí a ṣe lè jẹ oúnjẹ nínú ileum àti ìfun ẹlẹ́dẹ̀. Àwọn àkíyèsí tí a ṣe leralera nípa bí a ṣe lè jẹ oúnjẹ nínú ileum (okùn èérún tàbí okùn ìfọṣọ tí kò ní ìrísí àti acid) fihàn pé betaine ń ru ìfọ́ bakitéríà sókè nínú ìfun kékeré nítorí pé àwọn enterocytes kò ní ṣe àwọn enzymu tí ń ba okùn jẹ́. Àwọn ẹ̀yà ewéko onífọ́ ní àwọn èròjà tí a lè tú jáde nígbà tí okùn microbial bá jẹrà. Nítorí náà, a tún rí ìdàgbàsókè nínú bí a ṣe lè jẹ oúnjẹ nínú ohun gbígbẹ àti eérú onífọ́. Ní ìpele gbogbo ìfun, àwọn ẹlẹ́dẹ̀ jẹ oúnjẹ betaine/kg 800 mg fi hàn pé a lè jẹ amuaradagba onífọ́ (+6.4%) àti ohun gbígbẹ (+4.2%) dáadáa. Ní àfikún, ìwádìí mìíràn fi hàn pé a lè jẹ amuaradagba onífọ́ (+3.7%) àti èròjà ether (+6.7%) dáadáa pẹ̀lú àfikún betaine ní 1250 mg/kg.
Ìdí kan tó ṣeé ṣe fún ìbísí nínú ìfàmọ́ra oúnjẹ ni ipa tí betaine ní lórí ìṣẹ̀dá enzyme. Ìwádìí tuntun kan lórí ipa àfikún betaine nínú àwọn ẹlẹ́dẹ̀ tí wọ́n ti já ọmú ṣe àyẹ̀wò ìṣiṣẹ́ àwọn enzymes oúnjẹ (amylase, maltase, lipase, trypsin àti chymotrypsin) nínú digesta (Àwòrán 1). Ìṣiṣẹ́ gbogbo àwọn enzymes pọ̀ sí i, yàtọ̀ sí maltase, ipa betaine sì hàn gbangba ní ìwọ̀n 2500 mg betaine/kg oúnjẹ ju ní ìwọ̀n 1250 mg/kg oúnjẹ lọ. Ìṣiṣẹ́ tó pọ̀ sí i lè jẹ́ láti inú ìṣẹ̀dá enzyme tó pọ̀ sí i, ṣùgbọ́n ó tún lè jẹ́ láti inú agbára catalytic ti àwọn enzymes. Àwọn ìwádìí In vitro ti fihàn pé àwọn ìṣiṣẹ́ trypsin àti amylase ni a dí lọ́wọ́ nípa ṣíṣẹ̀dá titẹ osmotic gíga nípasẹ̀ fífi NaCl kún un. Nínú ìwádìí yìí, fífi betaine kún ní onírúurú ìfọ́jú mú ipa ìdíwọ́ ti NaCl padà bọ̀ sípò àti ìṣiṣẹ́ enzyme tó dára sí i. Sibẹsibẹ, nigbati a ko fi sodium chloride kun ojutu buffer, eka inclusion betaine ko ni ipa lori iṣẹ enzyme ni awọn ifọkansi kekere, ṣugbọn o ṣe afihan ipa idena ni awọn ifọkansi giga.
A ti royin ilọsiwaju iṣẹ idagbasoke ati awọn oṣuwọn iyipada ounjẹ ni awọn ounjẹ betaine ti awọn ẹlẹdẹ ti a jẹ, bakanna bi a ti mu didara jijẹ pọ si. Fifi betaine kun ounjẹ ẹlẹdẹ tun dinku awọn iwulo agbara ti ẹranko naa. Arosọ fun ipa ti a rii yii ni pe nigbati betaine ba wa lati ṣetọju titẹ osmotic inu inu, iwulo fun awọn fifa ion (ilana ti o nilo agbara) dinku. Nitorinaa, ni awọn ipo nibiti agbara gbigbe jẹ opin, a nireti pe ipa afikun betaine yoo pọ si nipa jijẹ idagbasoke dipo mimu awọn ibeere agbara duro.
Àwọn sẹ́ẹ̀lì epithelial ti ògiri ìfun gbọ́dọ̀ kojú àwọn ipò osmotic tí ó yàtọ̀ gidigidi tí àkóónú lumen ìfun ń dá sílẹ̀ nígbà tí a bá ń jẹ oúnjẹ. Ní àkókò kan náà, àwọn sẹ́ẹ̀lì epithelial ìfun wọ̀nyí ṣe pàtàkì fún ṣíṣàkóso ìyípadà omi àti onírúurú oúnjẹ láàrín lumen ìfun àti plasma. Láti dáàbò bo àwọn sẹ́ẹ̀lì kúrò nínú àwọn ipò líle koko wọ̀nyí, betaine jẹ́ ohun èlò ìfàmọ́ra organic pàtàkì. Tí o bá wo ìṣọ̀kan betaine nínú onírúurú àsopọ, o lè rí i pé àsopọ ìfun ní ìwọ̀n betaine gíga. Ní àfikún, a ti ṣàkíyèsí pé ìwọ̀n wọ̀nyí lè ní ipa lórí ìwọ̀n betaine oúnjẹ. Àwọn sẹ́ẹ̀lì tí ó bá ìwọ́ntúnwọ̀nsì mu yóò ní agbára ìdàgbàsókè tí ó dára àti ìdúróṣinṣin tí ó dára. Ní àkótán, àwọn olùwádìí rí i pé bí ó ṣe ń pọ̀ sí i nínú àwọn ẹlẹ́dẹ̀ mú kí gíga duodenal villi àti jíjìn àwọn ìkọ̀kọ̀ ileal pọ̀ sí i, villi náà sì di ọ̀kan náà.
Nínú ìwádìí mìíràn, a lè rí ìbísí gíga villous láìsí ipa lórí ìjìnlẹ̀ crypt nínú duodenum, jejunum, àti ileum. Ààbò betaine lórí ìṣètò ìfun lè ṣe pàtàkì jù nínú àwọn àrùn pàtó (osmotic), gẹ́gẹ́ bí a ṣe rí i nínú àwọn adìyẹ broiler pẹ̀lú coccidia.
Àwọn sẹ́ẹ̀lì epithelial tí a so mọ́ ara wọn nípasẹ̀ àwọn protein tí ó so pọ̀ mọ́ ara wọn. Ìdúróṣinṣin ìdènà yìí ṣe pàtàkì láti dènà wíwọlé àwọn ohun tí ó léwu àti àwọn bakitéríà tí ó lè fa ìgbóná ara. Nínú àwọn ẹlẹ́dẹ̀, a gbàgbọ́ pé àwọn ipa búburú lórí ìdènà ìfun jẹ́ àbájáde ìbàjẹ́ oúnjẹ pẹ̀lú àwọn mycotoxins tàbí ọ̀kan lára àwọn ipa búburú ti wahala ooru.
Láti wọn ipa tí ó ní lórí ipa ìdènà, a sábà máa ń dán àwọn ìlà sẹ́ẹ̀lì wò nínú vitro nípa wíwọ̀n resistance transepithelial electrical resistance (TEER). A ti rí ìdàgbàsókè nínú TEER nínú ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn àyẹ̀wò in vitro nítorí lílo betaine. TEER dínkù nígbà tí àwọn sẹ́ẹ̀lì bá fara hàn sí iwọ̀n otútù gíga (42°C) (Àwòrán 2). Fífi betaine kún ibi ìdàgbàsókè àwọn sẹ́ẹ̀lì gbígbóná wọ̀nyí dín ìdínkù nínú TEER kù, èyí tí ó fi hàn pé a ti mú kí thermotolerance sunwọ̀n sí i. Ní àfikún, àwọn ìwádìí in vivo nínú àwọn ẹlẹ́dẹ̀ fi hàn pé ìfarahàn àwọn èròjà ìjùmọ̀sọ̀rọ̀ tí ó lágbára (occludin, claudin1 àti zonula occlusions-1) pọ̀ sí i nínú àsopọ jejunal ti àwọn ẹranko tí wọ́n ń gba betaine ní ìwọ̀n 1250 mg/kg ní ìfiwéra pẹ̀lú ẹgbẹ́ ìṣàkóso. Ní àfikún, iṣẹ́ diamine oxidase, àmì ìbàjẹ́ mucosal ìfun, dínkù gidigidi nínú plasma ti àwọn ẹlẹ́dẹ̀ wọ̀nyí, èyí tí ó fi hàn pé ìdènà ìfun lágbára sí i. Nígbà tí a fi betaine kún oúnjẹ àwọn ẹlẹ́dẹ̀ tí ó parí, a wọn ìbísí agbára ìfàsẹ́yìn ìfun nígbà pípa.
Láìpẹ́ yìí, ọ̀pọ̀ ìwádìí ti so betaine pọ̀ mọ́ ètò antioxidant, wọ́n sì ṣàpèjúwe ìdínkù nínú àwọn free radicals, ìdínkù nínú ipele malondialdehyde (MDA), àti ìbísí nínú iṣẹ́ glutathione peroxidase (GSH-Px). Ìwádìí kan tí a ṣe láìpẹ́ yìí nínú àwọn piglets fihàn pé iṣẹ́ GSH-Px nínú jejunum pọ̀ sí i, nígbà tí betaine oúnjẹ kò ní ipa kankan lórí MDA.
Kì í ṣe pé betaine ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí osmoprotectant nínú àwọn ẹranko nìkan ni, ṣùgbọ́n onírúurú bakitéríà lè kó betaine jọ nípasẹ̀ ìṣẹ̀dá de novo tàbí gbígbé láti inú àyíká. Ẹ̀rí wà pé betaine lè ní ipa rere lórí àwọn ohun ọ̀gbìn bakitéríà ti inú ìfun àwọn ẹlẹ́dẹ̀ tí a ti já lẹ́nu ọmú. Iye gbogbo bakitéríà ileal pọ̀ sí i, pàápàá jùlọ bifidobacteria àti lactobacilli. Ní àfikún, a rí iye Enterobacteriaceae tí ó dínkù nínú ìgbẹ́.
Ipa ikẹhin ti betaine ṣe akiyesi lori ilera inu ikun ninu awọn ẹlẹdẹ ti a ti mu ọmu ni idinku ninu iṣẹlẹ ti gbuuru. Ipa yii le da lori iwọn lilo: afikun ounjẹ pẹlu betaine ni iwọn lilo 2500 mg/kg munadoko diẹ sii ni idinku iṣẹlẹ ti gbuuru ju betaine ni iwọn lilo 1250 mg/kg lọ. Sibẹsibẹ, iṣẹ ẹlẹdẹ ti o mu ọmu jọra ni awọn ipele afikun mejeeji. Awọn oluwadi miiran ti fihan pe oṣuwọn gbuuru ati aisan kekere wa ninu awọn ẹlẹdẹ ti a mu ọmu nigbati a ba fi betaine 800 mg/kg kun.
Ó yani lẹ́nu pé betaine hydrochloride ní àwọn ipa tó lè mú kí ásíìdì pọ̀ sí i gẹ́gẹ́ bí orísun betaine. Nínú ìṣègùn, a sábà máa ń lo àwọn àfikún betaine hydrochloride pẹ̀lú pepsin láti ran àwọn ènìyàn tí wọ́n ní ìṣòro ikùn àti ìjẹun lọ́wọ́. Nínú ọ̀ràn yìí, betaine hydrochloride ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí orísun ààbò fún hydrochloric acid. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé kò sí ìwífún nípa ohun ìní yìí nígbà tí betaine hydrochloride bá wà nínú oúnjẹ ẹlẹ́dẹ̀, ó lè ṣe pàtàkì. A mọ̀ pé nínú àwọn ẹlẹ́dẹ̀ tí a ti já ọmú, pH inú lè ga díẹ̀ (pH > 4), èyí tí yóò sì dí ìṣiṣẹ́ enzyme tí ń ba àsíìdì pepsin jẹ́ nínú pepsinogen tí ó ṣáájú rẹ̀ lọ́wọ́. Ìjẹun protein tí ó dára jùlọ ṣe pàtàkì kìí ṣe kí àwọn ẹranko lè lo àǹfààní oúnjẹ yìí ní kíkún. Ní àfikún, amuaradagba tí kò dára lè yọrí sí ìdàgbàsókè àìnídìí ti àwọn àkóràn tí ó ṣeé ṣe kí ó sì mú ìṣòro ìgbẹ́ gbuuru lẹ́yìn ọmú kúrò. Betaine ní ìwọ̀n pKa kékeré tó tó 1.8, èyí tí ó ń fa kí betaine hydrochloride yapa nígbà tí a bá jẹ ẹ́, èyí tí ó ń yọrí sí ásíìdì inú. A ti rí àtúnṣe ásíìdì fún ìgbà díẹ̀ yìí nínú àwọn ìwádìí ènìyàn àti nínú àwọn ìwádìí ajá. Àwọn ajá tí a ti tọ́jú pẹ̀lú àwọn ohun tí ń dín acid kù tẹ́lẹ̀ rí ìdínkù tó ga nínú pH inú láti ìwọ̀n pH 7 sí pH 2 lẹ́yìn lílo ìwọ̀n betaine hydrochloride kan ṣoṣo. Síbẹ̀síbẹ̀, nínú àwọn ajá tí kò gba oògùn náà, pH inú dínkù gidigidi. Ó tó 2, láìka ìwọ̀n betaine HCl tí a lò sí.
Betaine has a positive effect on the intestinal health of weaned piglets. This literature review highlights the various capabilities of betaine to support nutrient digestion and absorption, improve physical defense barriers, influence the microbiota and enhance defense in piglets. References available upon request, contact Lien Vande Maele, maele@orffa.com
Àkókò ìfìwéránṣẹ́: Oṣù Kẹrin-16-2024